Vuta-Nkano Mpya Kabla ya Uchaguzi wa 2027
Rais William Ruto amejikuta kwenye kizingiti kipya cha kisiasa baada ya chama cha Orange Democratic Movement (ODM) kuweka masharti mazito kabla ya kuzungumzia ushirikiano wowote wa kisiasa kuelekea uchaguzi mkuu wa 2027.
ODM, kinachoongozwa na Raila Odinga, kimetaka wadhifa wa Naibu Rais, hatua iliyotikisa kambi ya Kenya Kwanza na kuibua taharuki miongoni mwa washirika wa Rais Ruto.
ODM Yataka Nafasi ya Juu Serikalini
Katika mahojiano ya kipekee na Taifa Dijitali, Dkt. Oburu Oginga – kaimu kiongozi wa ODM – alisisitiza kuwa chama chake hakitakubali chochote chini ya nafasi ya pili serikalini ikiwa mazungumzo ya muungano yatafanikiwa.
“Ikiwa tutalazimika kukubali wadhifa wa chini, haupaswi kuwa chini ya kiti cha pili kwa ukubwa (Naibu Rais)… Hatutakubali chochote chini ya hicho,” alisema Dkt. Oginga.
Kauli hiyo imezua mjadala mkubwa kuhusu iwapo ODM inajiandaa kuingia serikalini au inalenga kushinikiza mageuzi ya kugawana madaraka katika serikali ya Ruto.
Ruto Apambana na Mgawanyiko Ndani ya Kambi Yake
Mwaka mmoja tu baada ya mgogoro wake na aliyekuwa Naibu Rais Rigathi Gachagua, Rais Ruto sasa anakabiliwa na mgawanyiko mpya kutoka Mlima Kenya Mashariki.
Viongozi wa eneo hilo wanamtaka Rais kumhifadhi Prof. Kithure Kindiki kama mgombea mwenza wa 2027, wakikataa vikali madai ya ODM kuhusu nafasi ya Naibu Rais.
“Ujumbe wetu kwa Rais ni wazi. Mlima Kenya Mashariki unasimama naye, lakini uaminifu wetu unahusiana na nafasi ya Kindiki,” alisema Mugambi Rindikiri, Mbunge wa Buuri.
Uda Yachukua Tahadhari: “ODM Wana Haki Kudai”
Bw. Omboko Milemba, Katibu Mkuu Msaidizi wa UDA, amesema kuwa madai ya ODM ni ya kisiasa na yanapaswa kushughulikiwa kwa mazungumzo:
“Kwenye muungano, mambo huletwa mezani. Wakikutana kama ODM na kuchukua msimamo, hiyo ni sawa. Baadaye tutalinganisha mapendekezo yao na yetu.”
Kauli hiyo inamaanisha Ruto hataki kuharibu uhusiano na ODM, huku akihakikisha anaendeleza ushawishi wake wa kitaifa.
Wabunge wa Mlima Kenya Wamwonya Ruto
Wabunge wa UDA kutoka Mlima Kenya Mashariki wameonya kuwa kubadilisha Kindiki au kumpa ODM nafasi ya Naibu Rais kutakuwa kifo cha kisiasa kwa Rais Ruto.
“ODM iache kumezea mate hiyo nafasi kwa sababu si ya kugombewa,” alisema Mpuru Aburi.
Kauli kama hizi zinaonyesha wasiwasi mkubwa ndani ya kambi ya Ruto, hasa kufuatia tetesi za mazungumzo ya ODM-UDA kuhusu “mpango mpya wa kugawana madaraka.”
Pia Soma:Mashujaa wa Mau Mau Waishtaki Serikali Wakidai Fidia ya Sh10 Bilioni kwa Ukiukaji wa Haki
Raila Odinga na Ruto: Je, Kuna Mpango wa Handshake Mpya?
Wachambuzi wa siasa wanasema masharti ya ODM yanaleta sura mpya ya mazungumzo ya kitaifa, yanayoweza kufanana na handshake ya 2018 kati ya Raila na Rais wa wakati huo, Uhuru Kenyatta.
Hata hivyo, wandani wa Ruto wanasema Rais “hatadanganywa tena na siasa za maelewano” zinazodaiwa kumpotezea udhibiti wake serikalini.
Uchambuzi wa Wachambuzi wa Kisiasa
Dkt. Peter Mutua, mchambuzi wa siasa za Kenya, anasema masharti ya ODM ni mkakati wa kujenga nafasi ya mazungumzo:
“ODM inataka kujiweka kama mshirika muhimu kabla ya uchaguzi wa 2027. Ruto lazima atembee kwa uangalifu ili kuepuka kugawanya wafuasi wake wa Mlima Kenya.”
Hii inamaanisha kuwa ODM inacheza karata ya kisiasa ya shinikizo, huku Ruto akitafuta muungano unaomlinda kisiasa bila kugawanya wapiga kura wake.
Athari za Masharti ya ODM kwa Mustakabali wa Kenya
Masharti ya ODM yanaweza kuathiri:
- Muundo wa muungano wa 2027 (ODM vs UDA)
- Ushirikiano wa Raila na Ruto (iwe kupitia mazungumzo au upinzani)
- Mgawanyiko wa kisiasa ndani ya Kenya Kwanza
- Sera za kugawana madaraka zinazoibuka bungeni
Kwa sasa, Kenya inasubiri kuona kama masharti haya yatageuka kuwa mazungumzo ya kweli au kuzua moto mpya wa kisiasa kabla ya uchaguzi.
Masharti ya ODM Yakoroga Ruto – Hitimisho
ODM imetupa kete yake mezani. Lakini kama historia ya siasa za Kenya inavyotufundisha, mazungumzo haya yanaweza kubadilika ghafla.
Rais Ruto anakabiliwa na mtihani wa kisiasa, kimkakati, na kihisia — kudumisha umoja wa Kenya Kwanza huku akidhibiti ushawishi wa ODM.
Maswali Yanayoulizwa Sana (FAQs)
Je, ODM inataka nini kutoka kwa serikali ya Ruto?
Inataka nafasi ya juu – hasa Naibu Rais – ikiwa itaungana na Kenya Kwanza kuelekea 2027.
Je, Ruto anaweza kumkubalia Raila Odinga?
Kitaalamu, inawezekana ikiwa kutakuwa na mazungumzo ya kugawana madaraka kwa faida ya kisiasa.
Masharti haya yanaathiri vipi Mlima Kenya?
Yanazidisha mgawanyiko wa ndani kwa sababu viongozi wa Mlima Kenya wanataka Kindiki asiguswe.
Wito wa Hatua (CTA)
Je, una maoni kuhusu masharti ya ODM kwa Rais Ruto?